Toonladderformules & intervallen
De intervalstructuur van de meestgebruikte toonladders: patronen van hele/halve tonen, halvetoon-afstanden en voorbeeldnoten vanaf C.
| Toonladder | Stappen | Halve tonen | Voorbeeld vanaf C |
|---|---|---|---|
| Major (Ionian) | W–W–H–W–W–W–H | 0–2–4–5–7–9–11 | C, D, E, F, G, A, B |
| Natural Minor (Aeolian) | W–H–W–W–H–W–W | 0–2–3–5–7–8–10 | C, D, E♭, F, G, A♭, B♭ |
| Harmonic Minor | W–H–W–W–H–W+H–H | 0–2–3–5–7–8–11 | C, D, E♭, F, G, A♭, B |
| Melodic Minor | W–H–W–W–W–W–H | 0–2–3–5–7–9–11 | C, D, E♭, F, G, A, B |
| Dorian | W–H–W–W–W–H–W | 0–2–3–5–7–9–10 | C, D, E♭, F, G, A, B♭ |
| Phrygian | H–W–W–W–H–W–W | 0–1–3–5–7–8–10 | C, D♭, E♭, F, G, A♭, B♭ |
| Lydian | W–W–W–H–W–W–H | 0–2–4–6–7–9–11 | C, D, E, F♯, G, A, B |
| Mixolydian | W–W–H–W–W–H–W | 0–2–4–5–7–9–10 | C, D, E, F, G, A, B♭ |
| Locrian | H–W–W–H–W–W–W | 0–1–3–5–6–8–10 | C, D♭, E♭, F, G♭, A♭, B♭ |
| Major Pentatonic | W–W–W+H–W–W+H | 0–2–4–7–9 | C, D, E, G, A |
| Minor Pentatonic | W+H–W–W–W+H–W | 0–3–5–7–10 | C, D♯, F, G, A♯ |
| Blues | W+H–W–H–H–W+H–W | 0–3–5–6–7–10 | C, D♯, F, F♯, G, A♯ |
Toonladderformules lezen
H staat voor een hele toon (2 halve tonen) en ½ voor een halve toon (1 halve toon). De majeurtoonladder is H–H–½–H–H–H–½. Begin op elke willekeurige noot en pas het patroon toe om de toonladder in die toonsoort te bouwen.
De zeven kerktoonladders zijn rotaties van de majeurtoonladder: Dorisch begint op de 2e trap, Mixolydisch op de 5e, enzovoort. Pentatonische toonladders gebruiken vijf van de zeven noten, en de bluestoonladder voegt een chromatische ‘blue note’ toe aan de mineurpentatoniek.
Veelgestelde vragen
Wat is de formule voor een majeurtoonladder?
H–H–½–H–H–H–½: heel, heel, half, heel, heel, heel, half. In halve tonen vanaf de grondtoon: 0, 2, 4, 5, 7, 9, 11.
Wat zijn kerktoonladders?
Kerktoonladders zijn toonladders die ontstaan door de majeurtoonladder vanaf elk van zijn zeven trappen te beginnen. Ionisch is de majeurtoonladder zelf, Aeolisch is de natuurlijke mineur, en Dorisch, Phrygisch, Lydisch, Mixolydisch en Locrisch hebben elk hun eigen karakteristieke kleur.
Wat maakt de bluestoonladder anders?
De bluestoonladder is een mineurpentatonische toonladder plus een ‘blue note’ — de verlaagde kwint (0–3–5–6–7–10). Die extra chromatische noot geeft blues- en rocksolo's hun kenmerkende klank.
